សមិទ្ធ​ផល​នៃ​បាតុកម្ម​អហិង្សា៖​ ភាព​គ្មាន​ឥទ្ធិ​ពល​នៃ​ជំនួយ​បរទេសលើ​ចលនា,​ សន្តិ​ភាព និង​ប្រជាធិបតេយ្យក្រោយ​ទំនាស់​​

People Power Result

យុទ្ធនាការ​ហិង្សាដែល​​ទំនង​ជា​ជោគ​ជ័យ ​ទទួល​បាន​ជំនួយ​និង​ការ​គាំទ្រ​​ពីរដ្ឋ​​បរទេស​ ​ដែល​ពង្រឹងកម្លាំង​ចលនាធ្វើ​ឱយ​អ្នក​ចូល​រួមនិង​អ្នក​ចង់​ចូល​រួម​​មានការ​​ជឿ​ទុក​ចិត្តថា​អាច​ឈ្នះ​​, បង្កើន​លទ្ធភាព​ខាង​សម្ភារៈ​​ចម្បាំង​, ព្រម​ទាំង​ផ្តល់​មូលដ្ឋាន​ទាប់​ ​លាក់​បំពួន​និង​គេច​ខ្លួន​ទៅ​បរទេស​ជា​ដើម។ ជោគ​ជ័យនៃ​យុទ្ធនាការ​អហិង្សា​វិញ​ ​ ​ជំនួយ​បរទេស​ឬការ​គាំទ្រ​​អន្តរជាតិ​ជាមិន​ចោទ​ជា​បញ្ហា​​ទេ​។ ចលនា​អំនាច​ប្រជាជន គ្រាន់​តែ​ជា​ការ​ប្រមូល​ផ្តុំគ្នា​មិន​សហការ​នឹង​រដ្ឋ​អំនាច​និង​ធ្វើ​អន្តរាគមន៍​បង្អាក់​របប​ដឹក​នាំ​ ​ធ្វើ​សកម្ម​ភាព​រួមគ្នាទាម​ទារ​ឱយ​សម្រេច​គោល​ដៅ​នយោបាយ​ណា​មួយ​ប៉ុណ្ណោះ។​​​ គេ​មិន​ត្រូវ​ការ​សព្វាវុធ​ចម្បាំង គេ​មិនត្រូវ​ការ​​បន្ទាយ​ទាប់​ គេ​មិន​ត្រូវ​ការ​ធ្វើ​សម​យុទ្ធ​ឬ​បាញ់​កាំភ្លើង​សាក​ល្បងអ្វី​ទេ​ គេក៏​មិន​ត្រូវការ​​ថវិកា​អ្វី​ធំ​ដុំមក​ចាយ​វាយ​លើ​ចលនាដែរ​​ ត្រឹម​តែ​គ្រឿង​បរិក្ខារ​ទាក់​ទងគ្នា​ ​អាហារ ជំរក​។ល។​ ចលនា​ប្រជាជន​អាច​ទ្រ​ទ្រង់​ដោយ​ខ្លួន​ឯង​បាន​។ ដូច្នេះ​ហើយ​ វា​មិន​ចម្លែក​ដែល​ការ​សិក្សា​បង្ហាញ​ថា​ ​ ​ជំនួយ​បរទេស​គ្មាន​ឥទ្ធិ​ពល​ជា​ដុំ​កំភួន​ឡើយទៅ​លើ​ការ​តវ៉ា​ដោយ​អហិង្សា​របស់​ប្រជាជន​​​ គឺ​ថា​ទោះ​មាន​ឬ​គ្មាន​បរទេស​ឧបត្ថម្ភ​ក៏​ចលនា​នៅ​តែ​អាច​ជោគ​ជ័យ​ ហើយ​បរាជ័យ​របស់​ចលនា​ក៏​មិន​ទាក់​ទង​ជំនួយ​បរទេស​ឡើយ​។ ប៉ុន្តែ​អ្វី​ដែល​ចម្លែក​នោះ​គឺ​ថា​ ចលនា​ប្រជាជន​តែ ​១០ភាគ​រយ​ប៉ុណ្ណោះ​ទទួល​បាន​ការ​គាំទ្រ​ផ្នែក​សម្ភារៈ​ពី​រដ្ឋ​ប្រទេស​។ ការមិន​​សូវ​មានការ​​គាំទ្រ​ខាង​សម្ភារៈ​នេះ​ ប្រហែល​មកពី​​បរទេស​មិន​សូវ​មើល​ឃើញ​ប្រយោជន៍ផ្ទាល់​ខ្លួន​​ពីការ​គាំទ្រ​​ចលនា​ និង​ជា​ពិសេស​គឺ​ពួក​គេ​មិន​អាច​ជះ​​ឥទ្ធិ​ពល​លើ​ចលនា​ដែល​ប្រើ​មធ្យោបាយ​អហិង្សា​បាន​ តាម​រយៈ​ជំនួយ​ដូច​ចលនា​ហិង្សា​ឡើយ​។ យើង​មិន​មែន​ចង់​អះ​អាង​ថា​ យុទ្ធនាការ​អហិង្សា​មិន​អាច​ទាក់​ទាញ​ការ​គាំទ្រ​ពី​សំណាក់​អន្តរជាតិ​ឡើយ​ គឺ​ថា​១០ភាគ​រយ​នោះ​សំដៅ​តែ​លើ​ការ​គាំទ្រ​ផ្នែក​សម្ភារៈ​ប៉ុណ្ណោះ​​។ ប្រាកដ​ណាស់​ ចលនា​ប្រជាជន​ងាយ​ទទួល​បាន​ការ​គាំទ្រ​ទាំង​ធន​ធាននិង​ការ​បណ្តុះ​បណ្តាល​ពី​អង្គការ​ក្រៅ​រដ្ឋាភិបាល​អន្តរជាតិនា​នា​នៅ​លើ​ពិភព​លោក​ និង​រដ្ឋ​បរទេស​មួយ​ចំនួន​គាំទ្រ​តាម​រយៈ​ការ​ផ្ដាច់​ចំណង​ការ​ទូត​នឹង​រដ្ឋាភិបាល​ ដែល​ជា​សម្ពាធ​ការ​ទូត​ឬ​ទណ្ឌ​កម្ម​អន្តរជាតិ​​ដាក់​លើ​របប​ដឹក​នាំ​​ ដែល​​វា​ក៏​អាស្រ័យ​លើ​បរិបទ​នយោបាយ​និង​ស្ថាន​ភាព​ក្នុង​ស្រុក​ដែរ​។

            នៅ​ពេល​ដែល​ទំនាស់​ត្រូវ​បាន​ដោះ​ស្រាយ​ដោយ​​អហិង្សា​ នោះ​សន្តិ​ភាព ប្រទេស​នីតិ​រដ្ឋ​ ស្ថាប័ន​ឯក​រាជ្យ​​ពោល​គឺ​ប្រព័ន្ធ​ប្រជាធិបតេយ្យ​ក៏ងាយ​​​នឹង​បញ្ជ្រាប​និង​ដុះ​លូតលាស់​ដែរ​។ គិត​ក្នុង​កំរិតមធ្យម​នៃ​គុណ​ភាព​​ប្រជាធិបតេយ្យ ​យុទ្ធ​នាការ​តវ៉ា​ដោយ​ប្រើ​វិធី​អហិង្សា​ធ្វើ​ឱយ​ប្រទេស​នោះ​មាន​លក្ខណៈ​ប្រជាធិបតេយ្យ​ ៤០ភាគ​រយ​ ក្នុង​រយៈ​ពេល​៥ឆ្នាំ​ ក្រោយ​វិវាទ​បាន​បញ្ចប់​។ រាប់​ត្រឹម​យុទ្ធនាការ​​ដែល​បាន​​សំរេច​ជ័យ​ជំនះ​ គេ​ឃើញថា​ វា​បាន​បង្កើន​លទ្ធ​ភាព​នៃប្រភេទ​​របបប្រជាធិបតេយ្យ​​ ៥០​ភាគ​រយ​ បើ​ធៀប​នឹងកុប​កម្ម​ហិង្សា​។ ​ជោគ​ជ័យ​នៃ​យុទ្ធ​នាការ​អហិង្សា​មិន​មែន​ត្រឹម​តែ​បង្ខំ​រដ្ឋាភិបាល​ឱយ​ធ្វើ​តាម​តំរូវ​ការរបស់​​ប្រជា​ពលរដ្ឋ​ និង​បង្ខំ​ប្រជាជន​ខ្លួន​ឯង​ឱយ​រិត​តែ​ចូល​រួម​និង​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​ក្នុង​ដំណើរ​ការ​នយោបាយ​ប៉ុណ្ណោះ​​ទេ​ ហើយ​នៅ​មាន​ការ​លេច​ឡើង​នៃ​ចលនា​ប្រឆាំង​នឹង​ការ​សំរេច​ខុស​ទំនង​ណា​មួយ​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ ពុំ​​មែនធ្វើ​ឱយ​​សង្គ្រាម​ស៊ីវិលលេច​ឡើង​វិញ​ដូច​ករណី​កុប​កម្ម​ហិង្សាឡើយ​។ យុទ្ធនាការ​អហិង្សាមាន​ឱកាស​តែ​ ២៨ភាគ​រយ​ប៉ុណ្ណោះ​ក្នុង​ការ​ចួប​ប្រទះ​នឹង​​​សង្គ្រាម​ស៊ីវិល​​ គិត​ក្នុង​កំលុង​ពេល ​​​១០ឆ្នាំក្រោយ​ទំនាស់​បញ្ចប់​​ តែ​យុទ្ធនាការ​ហិង្សា​វិញ​ មាន​រហូត​ដល់​ទៅ​ ៤២ភាគ​រយ​ឯណោះ​។ ក្នុង​ករណី​យុទ្ធនាការ​មានព្រម​គ្នា​​នឹង​ក្រុម​ប្រដាប់​អាវុធវិញ​ ​ គិត​នៅ​ក្នុង​រយៈ​ពេល​១០ឆាំ្នក្រោយ​ជម្លោះ​បញ្ចប់​​ដដែល​ យុទ្ធនាការ​អហិង្សា​និង​ហិង្សា​ណា​ដែល​មាន​វត្តមាន​ជា​មួយ​នឹង​ក្រុម​ប្រដាប់​អាវុធ​ មាន​ឱកាស​ ៤៩ភាគ​រយ​ប្រឈម​នឹងការ​ឆេះ​ឡើង​វិញ​នៃ​​សង្គ្រាម​ស៊ីវិល តែ​បើ​គ្មាន​ក្រុម​ប្រដាប់​ទេ​ ឱកាស​សង្គ្រាម​ស៊ីវិលមាន​តែ​ ២៧ភាគ​រយ​ប៉ុណ្ណោះ​។​​ ដោយ​សារ​ក្រុម​ប្រដាប់​ណា​មួយ​អាច​បំផ្លាញ​យុទ្ធនាការ​អហិង្សា​ដូច្នេះ​ហើយ​ ទើប​អ្នក​ជំនាញ​និង​សកម្ម​ជន​អហិង្សា​ដាស់​តឿនជា​និច្ច​​អំពី​ការ​រក្សា​វិន័យ​អហិង្សា​ឱយ​បាន​ខ្ជាប់​ខ្ជួននិង​បាតុកម្ម​តវ៉ា​នឹង​ក្រុម​ប្រដាប់​អាវុធ​ណា​មួយ​ ទោះ​បី​ប្រម​នឹង​ហានិភ័យ​យ៉ាង​ណា​។

            សរុប​មក​ បាតុកម្ម​អហិង្សា​មាន​ភាព​ឯករាជ្យ​ដោយ​មិន​ពឹង​ផ្អែក​លើ​ជំនួយ​ពី​រដ្ឋ​បរទេស​ បង្កបរិយាកាស​ងាយ​ស្រួល​ជូន​សន្តិភាពក្នុង​ស្រុក​​និង​ប្រជាធិបតេយ្យ​។ ប៉ុន្តែ​ យើង​សូម​បញ្ជាក់​ថា​ សមិទ្ធ​ផល​ទាំង​នេះ​មិន​មែន​អាស្រ័យ​លើ​បាតុកម្ម​តែ​មួយ​មុខ​ទេ​ ពោល​គឺ​មិន​មែន​គ្រាន់​តែ​ធ្វើ​បាតុកម្ម​ដោយ​អហិង្សា​នឹង​ធានាបាន​សមិទ្ធផល​​ទាំងអស់​នោះ​​ឡើយ​ តែអាស្រ័យ​លើ​​​ផែន​ការម៉ឺង​ម៉ាត់​​របស់​ចលនា​នោះ​ខ្លួន​ឯង ​ក្នុង​ការ​​បង្កើត​ប្រព័ន្ធ​ប្រជាធិបតេយ្យ​និង​ឯក​រាជ្យ​ដែលបាន​​ត្រៀម​រួច​ស្រេចនូវ​​ស្ថាប័ន​មាន​អំនា​ចស្មើ​ដើម្បី​ត្រៀម​បំពេញ​ការ​ងារ​ទាំង​នោះ។ បាតុកម្ម​អហិង្សា​មាន​លក្ខណៈ​សកម្ម​ បើ​ប្រជាជន​មិន​ធ្វើ​និងមិន​​ដាក់​ផែន​ការ​ ទិន្នផល​ក៏​មិន​ទទួល​បាន​ដែរ​​៕

អាន​បន្ថែម​៖ អេរិខា ឆេណូវេថ​​ (Erica Chenoweth) និង​​ ម៉ារៀ ស្ទីហ្វឹន​ (Maria J. Stephan). ២០១១. «​ហេតុ​ដែល​បាតុកម្ម​តវ៉ា​របស់​ប្រជាជន​ស៊ីវិល​ដើរ​: ភាព​សម​ហេតុ​ផល​ផ្នែក​យុទ្ធ​សាស្ត្រ​នៃ​ទំនាស់​ដោយ​អហិង្សា​​» (Why Civil Resistance Work: The Stratigic Logic of Nonviolent Conflict). ញ៉ូវយ៉ក​: រោងពុម្ព​​សាកល​វិទ្យាល័យ​កូលុំបៀ (New York: Columbia University Press)​។